Pediatrik yanık hastalarında uyku kalitesini etkileyen faktörler

Giriş: Yüksek ısı, kimyasal maddeler, ışınlar ve elektrik sebebiyle oluşan yumuşak
doku yaralanmalarına yanık adı verilmektedir. Uyku, merkezi sinir sistemi içinde
anatomik ve nörokimyasal alanların etkileşimiyle düzenlenen karmaşık bir
davranıştır. Yanık sonrasında hastalar; uyku kalitesinde düşme ve uykunun
bölünmesine sebep olan birçok stresöre maruz kalmaktadırlar.
Amaç: : Bu çalışma pediatrik yanık hastalarında görülen ağrı, kaşıntı ve uyku düzeni
üzerine etkisi olan diğer etmenlerin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır.
Yöntem: Bu çalışma bir üniversite hastanesinin Yanık Kliniği’nde yanık sonrası 2-7.
günler arasında, yatmakta olan 2-6 yaş aralığında 96 çocuk ve anneleri ile
gerçekleştirilmiştir. Çalışmada araştırmacılar tarafından oluşturulmuş olan
Demografik Veri Toplama Formu, Uyku Özelliklerini ve Sorunlarını Belirleme
Anketi, Kaşıntı Skalası, Flacc Ağrı Skalası kullanılmıştır. Veriler anneler ile yüzyüze
görüşülerek anket yöntemi ile toplanmıştır. Sorular; uyku sorunlarına ilişkin sorular
çocuğun yanıktan önceki durumu ve yanık nedeniyle hastanedeki durumu
karşılaştıracak şekilde sorulmuştur.
Bulgular: Çalışmaya katılan çocukların %53.1’i erkek ve yaş ortalamaları
3.36±1.39, yatış günü ortalamaları 4.22±1.57 gündür. Yanıkların %10.4’ü elde
görülmüştür, %79.2’si (n:76) ikinci derece yanık ve çocukların yanık yüzdesi
%8.12±5.61 bulunmuştur. Çalışmaya katılan çocukların ağrı puan ortalaması
5.10±2.21 puan, kaşıntı puan ortalaması ise 4.83±2.54 olarak saptanmıştır. Yanık
öncesi ve sonrası dönemler arasında; çocukların gece uyuduğu saat, sabah
uyandıkları saat, gece toplam uyku süreleri, günlük toplam uyku süreleri, gece uyku
bölünmesi ve bölünme sayısı, uykuya dalmakta sorun yaşama ve uykuya dalma
süresi, sabahları yorgun uyanma, çocukları uyandırmakta zorlanma, annelerin
çocuklarını uyandırma süresi açısından istatisksel olarak anlamlı fark bulunmuştur.
Yanık öncesi ve sonrası dönemler arasında; oturarak TV-video izlerken uyuklama,
sabah sessizce otururken uyuklama, öğle uzanırken-yatarken uyuklama, öğle yemeği
sonrası yalnız otururken uyuklama açısından istatiksel olarak anlamlı fark
bulunmuştur. Yanık öncesi ve sonrası dönemler arasında; gece uyumakta zorlanma,
gece uyandıktan sonra kendi başına tekrar uyumakta zorlanma, gece uyanınca
70
rahatlatıcı kullanma, gece boyunca birşeyler içme isteği, yalnız uyuma korkusu,
karanlıkta uyuma korkusu, yeterince uyumadığı için gün içinde huzursuz ve sinirli
olma, uyumadan önce kitap okuma ve ninni dinlemeyi isteme, uykuda huzursuzluk
yaşama ve uykudan çığlık atarak, ağlayarak, kâbus görerek uyanma açısından
istatiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Yanık derecesi yüksek olan çocukların
sabah uyanmalarının daha uzun sürdüğü görülmüştür. Çocukların ağrı puan
ortalamaları ile uyku kalite parametreleri arasında ilişki bulunmamıştır. Çocukların
kaşıntı puan ortalamaları ile gece uyuma saati arasında zayıf ilişki bulunmuştur.
Sonuç ve Öneriler: Uykunun önemi hakkında bilgi sahibi olarak, bakım vermekte
olduğumuz çocukların uyku durumlarına dikkat edilmeli ve kliniklerde uyku
kalitesini arttırmaya yönelik destekleyici çevre düzenlemeleri yapılmalıdır.

Erişime Açık
Görüntülenme
64
02.12.2021 tarihinden bu yana
İndirme
1
02.12.2021 tarihinden bu yana
Son Erişim Tarihi
13 Haziran 2024 11:10
Google Kontrol
Tıklayınız
Tam Metin
Tam Metin İndirmek için tıklayın Ön izleme
Detaylı Görünüm
Eser Adı
(dc.title)
Pediatrik yanık hastalarında uyku kalitesini etkileyen faktörler
Eser Sahibi
(dc.contributor.author)
Ardahan, Esra
Tez Danışmanı
(dc.contributor.advisor)
Hatice Yıldırım SARI
Yayıncı
(dc.publisher)
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Tür
(dc.type)
Yüksek Lisans
Özet
(dc.description.abstract)
Giriş: Yüksek ısı, kimyasal maddeler, ışınlar ve elektrik sebebiyle oluşan yumuşak doku yaralanmalarına yanık adı verilmektedir. Uyku, merkezi sinir sistemi içinde anatomik ve nörokimyasal alanların etkileşimiyle düzenlenen karmaşık bir davranıştır. Yanık sonrasında hastalar; uyku kalitesinde düşme ve uykunun bölünmesine sebep olan birçok stresöre maruz kalmaktadırlar. Amaç: : Bu çalışma pediatrik yanık hastalarında görülen ağrı, kaşıntı ve uyku düzeni üzerine etkisi olan diğer etmenlerin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Bu çalışma bir üniversite hastanesinin Yanık Kliniği’nde yanık sonrası 2-7. günler arasında, yatmakta olan 2-6 yaş aralığında 96 çocuk ve anneleri ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada araştırmacılar tarafından oluşturulmuş olan Demografik Veri Toplama Formu, Uyku Özelliklerini ve Sorunlarını Belirleme Anketi, Kaşıntı Skalası, Flacc Ağrı Skalası kullanılmıştır. Veriler anneler ile yüzyüze görüşülerek anket yöntemi ile toplanmıştır. Sorular; uyku sorunlarına ilişkin sorular çocuğun yanıktan önceki durumu ve yanık nedeniyle hastanedeki durumu karşılaştıracak şekilde sorulmuştur. Bulgular: Çalışmaya katılan çocukların %53.1’i erkek ve yaş ortalamaları 3.36±1.39, yatış günü ortalamaları 4.22±1.57 gündür. Yanıkların %10.4’ü elde görülmüştür, %79.2’si (n:76) ikinci derece yanık ve çocukların yanık yüzdesi %8.12±5.61 bulunmuştur. Çalışmaya katılan çocukların ağrı puan ortalaması 5.10±2.21 puan, kaşıntı puan ortalaması ise 4.83±2.54 olarak saptanmıştır. Yanık öncesi ve sonrası dönemler arasında; çocukların gece uyuduğu saat, sabah uyandıkları saat, gece toplam uyku süreleri, günlük toplam uyku süreleri, gece uyku bölünmesi ve bölünme sayısı, uykuya dalmakta sorun yaşama ve uykuya dalma süresi, sabahları yorgun uyanma, çocukları uyandırmakta zorlanma, annelerin çocuklarını uyandırma süresi açısından istatisksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Yanık öncesi ve sonrası dönemler arasında; oturarak TV-video izlerken uyuklama, sabah sessizce otururken uyuklama, öğle uzanırken-yatarken uyuklama, öğle yemeği sonrası yalnız otururken uyuklama açısından istatiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Yanık öncesi ve sonrası dönemler arasında; gece uyumakta zorlanma, gece uyandıktan sonra kendi başına tekrar uyumakta zorlanma, gece uyanınca 70 rahatlatıcı kullanma, gece boyunca birşeyler içme isteği, yalnız uyuma korkusu, karanlıkta uyuma korkusu, yeterince uyumadığı için gün içinde huzursuz ve sinirli olma, uyumadan önce kitap okuma ve ninni dinlemeyi isteme, uykuda huzursuzluk yaşama ve uykudan çığlık atarak, ağlayarak, kâbus görerek uyanma açısından istatiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Yanık derecesi yüksek olan çocukların sabah uyanmalarının daha uzun sürdüğü görülmüştür. Çocukların ağrı puan ortalamaları ile uyku kalite parametreleri arasında ilişki bulunmamıştır. Çocukların kaşıntı puan ortalamaları ile gece uyuma saati arasında zayıf ilişki bulunmuştur. Sonuç ve Öneriler: Uykunun önemi hakkında bilgi sahibi olarak, bakım vermekte olduğumuz çocukların uyku durumlarına dikkat edilmeli ve kliniklerde uyku kalitesini arttırmaya yönelik destekleyici çevre düzenlemeleri yapılmalıdır.
Kayıt Giriş Tarihi
(dc.date.accessioned)
2017-05-04T08:23:54Z
Açık Erişim Tarihi
(dc.date.available)
2017-05-04
Yayın Tarihi
(dc.date.issued)
2016
Yayın Dili
(dc.language.iso)
tr
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Pediatri
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Pediatrics
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Burn
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Yanık
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Uyku
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Sleep
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Ağrı
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Pain
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Kaşıntı
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Itch
Tek Biçim Adres
(dc.identifier.uri)
Http://hdl.handle.net/11469/668
Analizler
Yayın Görüntülenme
Yayın Görüntülenme
Erişilen ülkeler
Erişilen şehirler
6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında yükümlülüklerimiz ve çerez politikamız hakkında bilgi sahibi olmak için alttaki bağlantıyı kullanabilirsiniz.

creativecommons
Bu site altında yer alan tüm kaynaklar Creative Commons Alıntı-GayriTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.
Platforms