Evli kadınların (18-65 yaş arası) servikal kansere ilişkin bilgi düzeyi ile öz-etkililik ve sağlık okuryazarlığı düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu çalışma 18-65 yaş arası evli kadınların servikal kansere ilişkin bilgi düzeyi ile öz-etkililik ve sağlık okuryazarlığı düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapılmıştır.
Araştırmanın örneklemi İzmir ili Çiğli İlçesi‘nde bir aile sağlığı merkezi’nde 24 Şubat- 1 Mayıs 2016 tarihleri arasında başvuran, 18-65 yaş arasındaki 400 evli kadından oluşmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak “Görüşme Formu”, “Servikal Kanser ve Pap Smear Tarama Testine İlişkin Bilgi Düzeyi Formu”, “Öz Etkililik-Yeterlilik Ölçeği”, “Tıpta Yetişkin Okuryazarlığının Hızlı Tahmini-REALM Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen verilerin analizinde tanımlayıcı analizler, kikare-, t testi ve tek yönlü varyans analizi kullanılmış, %95 güven aralığında p<0.05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir.
Araştırmaya katılan kadınların yaş ortalaması 40.30±10.48 olup 20 ile 65 yaş arasındadırlar. Kadınların %67’sinin smear testi yaptırdığı belirlenmiştir. Kadınların servikal kanser ve Pap smear tarama testine yönelik bilgi düzeyi puan medyanı 13 (min-max=1-21) olup, bilgi düzeyleri orta düzeydedir. Üniversite mezunu olan kadınların bilgi düzeyi puanlarının en yüksek olduğu (F=3.90; p=0.009), Pap smear testini yaptıran kadınların yaptırmayanlara göre bilgi düzeyi puanının anlamlı derecede yüksek olduğu (t=-3.81, p=0.000) belirlenmiştir. Öz-etkililik Ölçeği toplam puanı 83.18±7.70 olup, Davranışa Başlama alt ölçeği 35.66±4.13, Davranışı Sürdürme 29.45±3.29, Davranışı Tamamlama 11.93±3.47, Engellerle Mücadele 6.14±2.05’dir. Okuryazar/ilkokul mezunu olanların ÖEYÖ puan ortalamalarının en düşük, üniversite mezunu olanların en yüksek puana sahip olduğu, eğitim durumu arttıkça ÖEYÖ toplam puan ortalamasının arttığı belirlenmiştir (F=11.28; p=0.000). Çalışmada kadınların sağlık okuryazarlığı seviyeleri REALM ölçeğinden alınan puan ortancası 59 (min-max=0-66) olup, 7.-8.sınıf seviyesinde sağlık okuryazarlığını göstermektedir. Evli kadınların yaş ile bilgi puan ortalamaları arasında pozitif yönde zayıf bir korelasyon (r=0.14, p=0.000), yaş ile REALM ölçeği arasında negatif yönde, düşük bir korelasyon olduğu, yaş arttıkça REALM puanının azaldığı (r=-0.28, p=0.00) belirlenmiştir. Kadınların servikal kanser ve Pap smear tarama testine ilişkin bilgi düzeyi puanı ile REALM ölçek puanı arasında pozitif yönde, anlamlı (r=0.16, p=0.01), ÖEYÖ puanı ile orta düzeyde, pozitif yönde bir korelasyon olduğu (r=0.26, p=0.00) belirlenmiştir.

Erişime Açık
Görüntülenme
16
02.12.2021 tarihinden bu yana
İndirme
1
02.12.2021 tarihinden bu yana
Son Erişim Tarihi
05 Haziran 2024 11:49
Google Kontrol
Tıklayınız
Tam Metin
Tam Metin İndirmek için tıklayın Ön izleme
Detaylı Görünüm
Eser Adı
(dc.title)
Evli kadınların (18-65 yaş arası) servikal kansere ilişkin bilgi düzeyi ile öz-etkililik ve sağlık okuryazarlığı düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Eser Sahibi
(dc.contributor.author)
Dilli, Zeliha
Tez Danışmanı
(dc.contributor.advisor)
Medine YILMAZ
Yayıncı
(dc.publisher)
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Tür
(dc.type)
Yüksek Lisans
Özet
(dc.description.abstract)
Bu çalışma 18-65 yaş arası evli kadınların servikal kansere ilişkin bilgi düzeyi ile öz-etkililik ve sağlık okuryazarlığı düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın örneklemi İzmir ili Çiğli İlçesi‘nde bir aile sağlığı merkezi’nde 24 Şubat- 1 Mayıs 2016 tarihleri arasında başvuran, 18-65 yaş arasındaki 400 evli kadından oluşmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak “Görüşme Formu”, “Servikal Kanser ve Pap Smear Tarama Testine İlişkin Bilgi Düzeyi Formu”, “Öz Etkililik-Yeterlilik Ölçeği”, “Tıpta Yetişkin Okuryazarlığının Hızlı Tahmini-REALM Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen verilerin analizinde tanımlayıcı analizler, kikare-, t testi ve tek yönlü varyans analizi kullanılmış, %95 güven aralığında p<0.05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Araştırmaya katılan kadınların yaş ortalaması 40.30±10.48 olup 20 ile 65 yaş arasındadırlar. Kadınların %67’sinin smear testi yaptırdığı belirlenmiştir. Kadınların servikal kanser ve Pap smear tarama testine yönelik bilgi düzeyi puan medyanı 13 (min-max=1-21) olup, bilgi düzeyleri orta düzeydedir. Üniversite mezunu olan kadınların bilgi düzeyi puanlarının en yüksek olduğu (F=3.90; p=0.009), Pap smear testini yaptıran kadınların yaptırmayanlara göre bilgi düzeyi puanının anlamlı derecede yüksek olduğu (t=-3.81, p=0.000) belirlenmiştir. Öz-etkililik Ölçeği toplam puanı 83.18±7.70 olup, Davranışa Başlama alt ölçeği 35.66±4.13, Davranışı Sürdürme 29.45±3.29, Davranışı Tamamlama 11.93±3.47, Engellerle Mücadele 6.14±2.05’dir. Okuryazar/ilkokul mezunu olanların ÖEYÖ puan ortalamalarının en düşük, üniversite mezunu olanların en yüksek puana sahip olduğu, eğitim durumu arttıkça ÖEYÖ toplam puan ortalamasının arttığı belirlenmiştir (F=11.28; p=0.000). Çalışmada kadınların sağlık okuryazarlığı seviyeleri REALM ölçeğinden alınan puan ortancası 59 (min-max=0-66) olup, 7.-8.sınıf seviyesinde sağlık okuryazarlığını göstermektedir. Evli kadınların yaş ile bilgi puan ortalamaları arasında pozitif yönde zayıf bir korelasyon (r=0.14, p=0.000), yaş ile REALM ölçeği arasında negatif yönde, düşük bir korelasyon olduğu, yaş arttıkça REALM puanının azaldığı (r=-0.28, p=0.00) belirlenmiştir. Kadınların servikal kanser ve Pap smear tarama testine ilişkin bilgi düzeyi puanı ile REALM ölçek puanı arasında pozitif yönde, anlamlı (r=0.16, p=0.01), ÖEYÖ puanı ile orta düzeyde, pozitif yönde bir korelasyon olduğu (r=0.26, p=0.00) belirlenmiştir.
Kayıt Giriş Tarihi
(dc.date.accessioned)
2017-05-04T07:52:00Z
Açık Erişim Tarihi
(dc.date.available)
2017-05-04
Yayın Tarihi
(dc.date.issued)
2016
Yayın Dili
(dc.language.iso)
tr
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Öz-etkililik
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Self-efficacy
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Sağlık okuryazarlığı
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Health literacy
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Servikal kanser
Konu Başlıkları
(dc.subject)
Servical cancer
Tek Biçim Adres
(dc.identifier.uri)
Http://hdl.handle.net/11469/661
Analizler
Yayın Görüntülenme
Yayın Görüntülenme
Erişilen ülkeler
Erişilen şehirler
6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında yükümlülüklerimiz ve çerez politikamız hakkında bilgi sahibi olmak için alttaki bağlantıyı kullanabilirsiniz.

creativecommons
Bu site altında yer alan tüm kaynaklar Creative Commons Alıntı-GayriTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.
Platforms